کدام کتاب‌ها مردانگی مدرن را بررسی می‌کنند؟

«آیا می‌توانید داستانی را توصیه کنید که به مردانگی و معنای مرد بودن در اروپای امروزی بپردازد؟»

سوال از دیوید، بیست‌و‌نه ساله، از لندن

پاسخ از داران اندرسون، نویسنده و منتقدی که آخرین کتاب او به نام فهرست اموال: یک رودخانه، یک شهر، یک خانواده[1]، خاطرات بزرگ شدنش در ایرلند شمالی را طول درگیری‌های این کشور[2] روایت می‌کند.

او می‌نویسد: «وقتی مرد جوانی بودم، زمان زیادی را صرف درگیری با احساسات مالیخولیایی و خواندن کتاب‌هایی مانند گرسنگی[3] اثر کنوت هامسون[4] می‌کردم که در آن مرد جوانی با مالیخولیا دست و پنجه نرم می‌کند. فرایند آماده شدن من برای ایفای نقش پدری این‌چنین بود که مکرراً کتاب جاده[5] از کورمک مک کارتی[6] را بخوانم و تعداد زیادی غذای کنسروشده تهیه و ذخیره کنم و همچنین برای درگیری‌های پدر بودن آماده شوم. در جستجوی راهنمایی برای زندگی، به افکار امپراتوران روم، چه واقعی مانند کتاب تأملات[7] اثر مارکوس اورلیوس[8] و چه تخیلی چون کتاب خاطرات هادریان[9] اثر مارگریت یورسنار[10] روی آوردم. زندگی یک مرد نسبت به چیزهای دیگر، پوچ و مضحک است.

قبل از رسیدن به آخرین کتاب ولبک (سروتونین)، چند کتاب بسیار خوب معاصر وجود دارد که به اقسام مردانگی می‌پردازد. کتاب همه‌ی آنچه یک مرد است[11] نوشته‌ی دیوید سالای[12] مجموعه‌ای عالی از داستان‌هایی است که به‌طرز بی‌رحمانه‌ای صادقانه و درعین‌حال دلسوزانه است. جنبه‌های دردسرسازتر و نگران‌کننده‌ترِ مرد بودن در دو کتاب متفاوت اما بسیار قدرتمند پایان ادی[13] اثر ادوارد لوئی[14] و آلبوم سیاه[15] اثر حنیف قریشی[16] بررسی شده است. من رمان‌های عالی اخیر بن مایرز[17] را نیز در این دسته قرار می‌دهم. این آثار به سمت وحشت عامیانه و گوتیک[18] شمالی گرایش دارند. اگر بتوانم کمی اغماض کنم، کتاب خاطرات جولی لد[19] نوشته‌ی جان دوران[20] را توصیه می‌کنم. این کتاب دردناک‌ترین کتابی است که در مورد اعتیاد خوانده‌ام، اما درعین‌حال بسیار خنده‌دار است. خواندن کتاب‌های موشکافانه‌ای مانند کیرون اسمیت، پسر[21] نوشته‌ی جیمز کلمن[22] و خواندن در تاریکی[23] اثر سیموس دین[24] به بازبینی دوران کودکی کمک بسیاری می‌کند. خواندن در تاریکی به همراه فیلم‌های ترنس دیویس[25] تأثیر زیادی بر روی کتاب فهرست اموال من داشت.

کتاب‌هایی که متعلق به دوره‌ی زمانی ما نباشند نیز حرف‌های زیادی برای گفتن دارند. کتاب تنفس هوای تازه[26] اثر جورج اورول[27] یک شاهکارِ رواقی[28] نادیده‌گرفته‌شده است با لحظات تشدید‌شده‌ی ناامیدی و تغییر. رمان عصا[29] از ژان تومر[30] در سال 1923 اگرچه عمدتاً بر مسائل نژادی در ایالات متحده تمرکز دارد، شامل داستان‌های خیره‌کننده‌ای است که به‌نحوه‌ی نگاه مردان به جهان و عواقب آن را بازمی‌نماید. کتاب نقشه‌ی خراب‌شده[31] نوشته‌ی کوبو آبه[32] اثری مسحورکننده برای زمان‌ها و هویت‌های نامشخص است. مردانگی یک چالش به نظر می‌رسد، نه فقط یک موقعیت؛ به‌عنوان مثال از ما می‌خواهد قدرت مهربانی و همدلی داشته باشیم.

مجموعه‌ای از داستان‌ها درباره‌ی موفقیت یا شکست مردها وجود دارد که به چیزی عمیق‌تر، واقعی‌تر و گسترده‌تر اشاره می‌کنند؛ مانند کتاب سقوط[33] از آلبر کامو[34]، کتاب دریا، دریا[35] اثر آیریس مرداک[36] و دوبلینی‌ها[37] اثر جیمز جویس.[38] اگر آن‌ها برایتان خیلی سنگین بودند، همیشه راه فرار با رمان‌های ساده و لذت‌بخش آنتوان دو سنت اگزوپری[39] وجود دارد. همچنین شکل تلخی از آرامش را در کتاب ریدلی واکر[40] از راسل هوبان[41] می‌توان پیدا کرد. حتی در کتاب پساآخرالزمانی کنت[42] مردان جوان به دنبال یافتن جایگاه خود در جهان هستند.»

منبع: گاردین

مترجم: نگار فیروزخرمی

[1]- Inventory: A River, a City, a Family

[2]- The Troubles. درگیری‌های ایرلند شمالی یا ترابلز مجموعه‌ای از جنگ‌های چریکی ملی‌گرایان ایرلندی در ایرلند شمالی و در اواخر قرن بیستم بود. (منبع: ویکی‌پدیا)

[3]- Hunger

[4]- Knut Hamsun

[5]- The Road

[6]- Cormac McCarthy

[7]- Meditations

[8]- Marcus Aurelius

[9]- Memoirs of Hadrian

[10]- Marguerite Yourcenar

[11]- All That Man Is

[12]- David Szalay

[13]- The End of Eddy

[14]- Édouard Louis

[15]- The Black Album

[16]- Hanif Kureishi

[17]- Ben Myers

[18]- Gothic. داستان گوتیک با محیطی از ترس، تهدید رویدادهای ماوراء طبیعی و نفوذ گذشته به حال مشخص می‌شود. (منبع: گوگل)

[19]- Jolly Lad

[20]- John Doran

[21]- Kieron Smith, Boy

[22]- James Kelman

[23]- Reading in the Dark

[24]- Seamus Deane

[25]- Terence Davies

[26]- Coming Up for Air

[27]- George Orwell

[28]- Stoicism. رواقی‌گرایی مکتبی فلسفه است مربوط به یونان و روم باستان در اوایل قرن سوم قبل از میلاد. (منبع: گوگل)

[29]- Cane

[30]- Jean Toomer

[31]- The Ruined Map

[32]- Kobo Abe

[33]- The Fall

[34]- Albert Camus

[35]- The Sea, the Sea

[36]- Iris Murdoch

[37]- Dubliners

[38]- James Joyce

[39]- Antoine de Saint-Exupéry

[40]- Riddley Walker

[41]- Russell Hoban

[42]- Kent