قبل از خرید کتاب فلسفه قانون گذاری در اسلام بخوانید

اگر به دنبال پاسخی علمی و تاریخی برای این پرسش هستید، این کتاب یکی از منابع کلاسیک و تحلیلی مهم است. اثری که نشان می‌دهد چگونه قواعد شرعی می‌توانند از طریق عواملی چون «عرف»، «مصلحت» و «احکام ثانویه» با مقتضیات زمانه تطبیق یابند.

درباره کتاب

این کتاب (با عنوان اصلی فلسفة التشريع في الاسلام) اثری جامع در بررسی تاریخ، مبانی و منابع حقوق اسلامی است. نویسنده در این اثر با نگاهی تطبیقی، سیر تطور قانون‌گذاری در اسلام را بررسی می‌کند و به واکاوی ادله‌ی شرعی (کتاب، سنت، اجماع، قیاس و اجتهاد) در مذاهب مختلف اسلامی (به‌ویژه مذاهب چهارگانه‌ی اهل سنت و همچنین شیعه) می‌پردازد. بخش مهمی از کتاب و مقدمه‌ی مفصل مترجم، به «پویایی حقوق اسلام» اختصاص دارد؛ جایی که استدلال می‌شود قانون، زاییده‌ی نیازهای اجتماعی است و اجتماعات متحرک انسانی را نمی‌توان با قوانین ثابت و منجمد اداره کرد. مترجم توضیح می‌دهد که کلمه‌ی «تشریع» در این کتاب به معنای "حقوق و شریعت" (Jurisprudence) است، اما واژه‌ی «قانون‌گذاری» برای انتقال بهترِ مفهومِ پویاییِ آن در فارسی انتخاب شده است.

خواندن کتاب فلسفه قانون‌گذاری در اسلام به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

  • دانشجویان، پژوهشگران و اساتید رشته‌های حقوق، فقه و مبانی حقوق اسلامی.
  • علاقه‌مندان به تاریخ تحول قوانین، فلسفه‌ی حقوق و مطالعات تطبیقی میان حقوق اسلام و حقوق مدرن (یا حقوق روم).
  • کسانی که دغدغه‌ی کارآمدی دین در دنیای مدرن و چگونگی استنباط احکام جدید (مسائل مستحدثه) را دارند.

معرفی نویسنده، مترجم و ناشر

صبحی رجب محمصانی (۱۹۰۹-۱۹۸۶)، از حقوق‌دانان و اسلام‌پژوهان برجسته‌ی لبنانی بود که در تطبیق حقوق اسلامی با قوانین مدرن تبحر ویژه‌ای داشت. ترجمه‌ی دقیق و عالمانه‌ی این اثر بر عهده‌ی اسمعیل گلستانی بوده (که مقدمه‌ای بسیار خواندنی بر آن افزوده است) و چاپ جدید آن توسط فرهنگ نشر نو (با همکاری نشر آسیم) در سال ۱۴۰۴ روانه‌ی بازار شده است.

جملات کتاب (برگرفته از مقدمه)

«قانون مولود و موجود نیازهای اجتماعی است و هر قانونی تحت شرایط معینی به وجود می‌آید و همین که آن شرایط از میان رفت آن قانون نیز به راه زوال و به رسم نابودی می‌رود.»

«بسیاری از قوانین در ابتدای امر به صورت عرف متبلور شده و در جریان عادت و عمل مردم قرار گرفته و سپس به وسیله‌ی قانون‌گذار امضا و تقریر یافته است...»

«اجتماعات متحرک و پر تقلای بشری را هرگز نمی‌توان با قوانین بسته و منجمد اداره کرد.»

«فقه اسلامی که هزار و چند صد سال دل زمان را شکافته و به موازات روند این عامل دامن گسترده است... گوشه‌گیر نشده، رکودی به قامت آن عارض نمی‌شود و قادر است رسالت جهانی خود را به نیکوترین وجهی انجام دهد.»