دیگران نیز بیآنکه تن به سازش بدهند، ابدیت را برگزیدهاند و فریب این جهان را افشا کردهاند. گورستانهایشان، در میان انبوه گلها و پرندگان، منظری نشاطانگیز دارد. این وضع مناسب حال فاتح است و تصویر روشنی از آنچه او نپذیرفته است، در پیش رویش میگذارد. او برعکس، آذینی از آهن سیاه برای پیرامون آرامگاه خویش، و یا گوری گمنام را برگزیده است. بهترین افراد در میان معتقدان به ابدیت، گاه در برابر اشخاصی که میتوانند با چنین تصویری از مرگ خویش زندگی کنند، دچار وحشتی سرشار از احترام و رقّت میشوند. با این همه، قدرت این اشخاص و توجیه وجودشان از همین تصویر ناشی میشود. سرنوشت ما، در برابر ماست و ما به وجودش میآوریم. اما این کار را بیشتر از آنکه از سر غرور انجام دهیم از روی آگاهی از سرنوشت بیعاقبت خویش انجام میدهیم. ما نیز گاهی به حال خود دل میسوزانیم. این تنها ترحمی است که به نظرمان پذیرفتنی است.
صفحه 114
